Badania lekarskie do pracy – o czym powinieneś wiedzieć?

Udostępnij

Praca pracą, ale zdrowie jest najważniejsze! Dlatego przez rozpoczęciem zatrudnienia, powinieneś wykonać badania lekarskie do pracy. Na podstawie ich wyników pracodawca stwierdza, czy możesz pełnić obowiązki służbowe na danym stanowisku.  Takie badania wykonuje się w trosce nie tylko o Twoje bezpieczeństwo, ale i bezpieczeństwo Twoich współpracowników.

Rozpoczęcie pracy wiąże się z wieloma formalnościami. Wśród nich, ważny element stanowi przeprowadzenie odpowiednich badań lekarskich. Według prawa, jeżeli jesteś zatrudniony na podstawie umowy o pracę, musisz je wykonać. Ich celem jest stwierdzenie lub wykluczenie ewentualnych przeciwwskazań do zatrudnienia na konkretnym stanowisku.

Po co wykonuje się badania lekarskie do pracy?

Według przepisów kodeksu pracy, badania lekarskie do pracy są obowiązkowe. Dlaczego tak jest? Odpowiedź wydaje się prosta. Zanim rozpoczniesz wykonywanie zadań służbowych na określonym stanowisku, powinieneś wiedzieć, czy Twój stan zdrowia Ci na to pozwala. Aby to sprawdzić, musisz udać się do lekarza medycyny pracy. Po przeprowadzeniu odpowiednich badań, stwierdza on o braku przeciwwskazań do wykonywania przez Ciebie pracy na konkretnym stanowisku lub, wręcz przeciwnie, o przeciwwskazaniach, które eliminują możliwość podjęcia przez Ciebie pracy w danym charakterze.

Musisz wiedzieć, że w przypadku niektórych zawodów przeciwwskazania do wykonywania pracy są ściśle określone. Wśród nich mogą znajdować się, np. problemy ze wzrokiem, choroby ruchu lub układu krążenia, zaburzenia ze strony układu pokarmowego czy schorzenia autoimmunologiczne, a także wiele innych. Jeżeli regularnie się nie badasz, możesz nawet nie wiedzieć o swoich ewentualnych problemach zdrowotnych. Badania lekarskie do pracy pozwalają jednak na skontrolowanie Twojego stanu zdrowia i określenie, czy jest on wystarczająco dobry do podjęcia przez Ciebie pracy na danym stanowisku. Pozwala to na wyeliminowanie zagrożeń zdrowia i życia podczas wykonywania obowiązków służbowych. Pamiętaj przy tym, że Twój zły stan zdrowia może być niebezpieczny nie tylko dla Ciebie, ale również dla innych osób, z którymi współpracujesz.

Wstępne badania lekarskie do pracy – kiedy się je wykonuje?

Badania lekarskie do pracy obejmują konkretne grupy pracowników. Wśród nich znajdują się:

  • osoby zatrudnione na podstawie umowy o pracę,
  • osoby młodociane przenoszone na stanowiska pracy,
  • inne osoby, które przenoszone są na stanowiska pracy charakteryzujące się uciążliwymi warunkami lub czynnikami szkodliwymi dla zdrowia.

Gdy zostajesz zatrudniony na podstawie umowy o pracę, na początku musisz wykonać tzw. wstępne badania do pracy. Powinieneś je przejść tuż po przyjęciu do pracy, czyli jeszcze przed tym, jak przystąpisz do pełnienia swoich obowiązków zawodowych. Pamiętaj, że ich brak wiąże się z poważnymi konsekwencjami. Jeśli pracodawca dopuści Cię do pracy bez aktualnych badań, grozi mu grzywna w wysokości od 1000 do nawet 30.000 zł.

A co z badaniami lekarskimi do pracy w przypadku zatrudnienia na podstawie umowy zlecenia czy innej umowy cywilnoprawnej? Zgodnie z prawem, ich wykonywanie nie jest obowiązkowe. Co prawda czasami są one zlecane pracownikom, jednak nie jest to częsta praktyka.

Kto wydaje skierowanie na badania lekarskie do pracy?

Skierowanie na badania lekarskie do pracy wydawane jest przez pracodawcę. Powinno być ono dostarczone w dwóch egzemplarzach – jednym dla Ciebie, a drugim dla lekarza medycyny pracy. Przedsiębiorca może również wykonać jego kopię, aby potem przechowywać ją w Twoich aktach osobowych. Co ważne,  skierowanie na badanie lekarskie do pracy powinno zawierać nazwę stanowiska, na którym masz być zatrudniony oraz określać typ badań, które mają być wykonane. Ważne są również wszelkie informacje dotyczące ewentualnych czynników uciążliwych, szkodliwych lub niebezpiecznych dla zdrowia, z którymi będziesz mógł się zetknąć w trakcie wykonywania pracy.

Co obejmują wstępne badania do pracy? Ich zakres zależy od stanowiska, które masz objąć. Mogą dotyczyć m.in. określenia stanu Twojego słuchu, wzroku czy zdolności psychofizycznych.

Badania lekarskie do pracy – kto płaci za ich wykonanie?

Zgodnie z obowiązującymi przepisami, badania lekarskie do pracy powinien opłacić pracodawca. Jeżeli sfinansujesz je samodzielnie, Twój szef i tak musi zwrócić Ci poniesioną przez Ciebie kwotę – w takiej sytuacji warto więc, abyś zachował  rachunek. Pamiętaj, że jeżeli pracodawca nie chce oddać Ci pieniędzy za badania lekarskie do pracy, działa niezgodnie z prawem.

Czy badania lekarskie do pracy są ważne u innego pracodawcy?

W zależności od konkretnej sytuacji, badania lekarskie do pracy mogą być ważne także u innego pracodawcy. Oznacza to, że nie trzeba ich wtedy powtarzać. Jest tak gdy:

  • w nowej pracy nie będziesz wykonywać prac szczególnie niebezpiecznych,
  • przerwa między zatrudnieniem u poprzedniego i nowego pracodawcy nie wynosi więcej niż 30 dni,
  • przedstawisz nowemu pracodawcy aktualne orzeczenie lekarskie dopuszczające Cię do pracy w określonych warunkach, a on potwierdzi, że warunki w których pracowałeś u poprzedniego pracodawcy panują również w jego firmie.

Dodatkowo, jeśli jesteś ponownie zatrudniany przez tego samego pracodawcę na to samo stanowisko, również nie musisz powtarzać badań lekarskich do pracy, o ile od rozwiązania poprzedniej umowy nie upłynęło więcej niż 30 dni.

Jakie są badania lekarskie, które należy wykonywać w trakcie pracy?

Wstępne badania do pracy to jednak nie wszystko. Gdy podejmujesz zatrudnienie, musisz też wykonywać badania w trakcie pracy. Są to:

  • badania okresowe,
  • badania kontrolne.

Podobnie jak w przypadku badań wstępnych, pracodawca jest zobligowany do skierowania Cię na nie, a także pokrycia ich kosztów.

Jak często trzeba wykonywać badania okresowe do pracy?

Okresowe badania lekarskie przeprowadza się po to, by sprawdzić czy nadal możesz pracować na konkretnym stanowisku. Robi się je wtedy, gdy badania wstępne stracą swoją ważność. Częstotliwość ich wykonywania zależy więc od rodzaju i warunków Twojej pracy.  Co ważne, badania okresowe dotyczą zwłaszcza pracowników narażonych na kontakt ze szkodliwymi substancjami i czynnikami. Wówczas wykonuje się je:

  • przynajmniej raz na 2 lata, jeśli jesteś narażony na wdychanie szkodliwych pyłów lub oparów;
  • co najmniej raz na 3 lata, jeśli pracujesz w gorącym mikroklimacie (jeśli masz więcej niż 45 lat, powinieneś przeprowadzać je częściej – minimum raz na 2 lata);
  • przynajmniej raz na 4 lata, gdy Twoja praca wiąże się ze stałym korzystaniem z komputera;
  • co najmniej raz na 5 lat, gdy jesteś pracownikiem biurowym, jednak nie korzystasz z komputera.

Kto musi wykonywać badania kontrolne do pracy?

Kontrolne badania do pracy musisz wykonać wtedy, gdy przez więcej niż 30 dni przebywałeś na zwolnieniu lekarskim z powodu niezdolności do pracy. Po tak długiej chorobie, powinieneś po prostu sprawdzić, czy wciąż możesz pracować na obejmowanym przez Ciebie stanowisku. W ten sposób możesz zadbać o swoje zdrowie i bezpieczeństwo.

Badania lekarskie do pracy a dzień wolny od pracy

Wiesz już, że pracodawca musi Cię skierować na badania lekarskie do pracy i opłacić cały ich koszt. Czy jednak przydzieli Ci na ich wykonanie cały dzień wolny? Według prawa, nie ma takiego obowiązku. Zgodnie z przepisami, należy Ci się jednak czas niezbędny na wykonanie badań, który w miarę możliwości powinien wchodzić w skład godzin pracy. W praktyce, wiele zależy więc od konkretnej sytuacji. W niektórych przypadkach, badania zajmą 2 godziny, a w innych nawet 7 lub 8 (czyli de facto cały dzień pracy).

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Scroll to top